Tavşan İmparatorluğu: Haksızlıklarla Dolu Bir Büyüme Hikayesi
Hiç sevgisiz, zalim bir ortamda büyüdünüz mü? Ben büyümedim ama o zalim ortamda büyüyen ve yaşayan pek çok kişi var; bunu iyi bilirim. Şu acımasız ve hilebaz dünyada kim bilir kaç çocuk neler görüyor? Kavgayı, zorbalığı, yalanı, haksızlığı ve daha birçok olayı gören çok çocuk olmuştur.
Birazdan bahsedeceğim Tavşan İmparatorluğu da buna benzer bir hikâyeyi anlatıyor. Kırık Midyeler (2011) filmiyle hayatımıza giren Seyfettin Tokmak’ın ikinci filmi olan Tavşan İmparatorluğunun başrollerinde Alpay Kaya, Sermet Yeşil, Kubilay Tunçer ve Perla Palamutçuoğulları yer alıyor. Film, geçtiğimiz yıl Tallinn Black Nights Film Festivali’nde En İyi Senaryo ve En İyi Görüntü Yönetmeni dallarında; Antalya Film Festivali’nde ise En İyi Film ve En İyi Yönetmen dâhil olmak üzere toplam yedi dalda ödül aldı. Ankara Film Festivali’nde de İnci Demirkol En İyi Film, FİLM-YÖN En İyi Yönetmen ve Onat Kutlar En İyi Senaryo ödüllerini kazandı. Yaman Film’in yapımını üstlendiği film, dünyada Tallinn Black Nights Film Festivali’nde, Türkiye’de ise Antalya Film Festivali’nde prömiyer yaptı.
Beko, köylerde düzenlenen tazı yarışlarına tavşan sağlayarak geçimini sağlar. Musa, yarıştan sonra tavşanların ölülerini gömer, yaralılarını ise terk edilmiş bir madende iyileştirir. Musa, bu madende bir hayat sürer. Bir gün Beko, engelli çocukların ailelerinin devletten maaş aldığını öğrenir. Musa’yı engelli bir çocuk gibi davranmaya, sağlık kurulunu ikna etmeye ve engelli çocuklar okuluna gitmeye zorlar. Üstüne üstlük, mavi ışıklı bir köpeğin kaybolmasıyla işler daha da sarpa sarar.
Tavşan İmparatorluğu: Haksızlıklarla Dolu Bir Büyüme Hikayesi
Bu filmin derdi yalnızca insanoğlunun sevilme ihtiyacı üzerine değil; aynı zamanda dünyanın ne kadar zorbalıkla, ne kadar acımasızlıkla ve ne kadar hileyle dolu olduğunu da anlatmaya çalışıyor. Masumiyetin bittiği yerde masum kalabilmek, yalanların olduğu bir ortamda gerçeği yaşayabilmek bu dünyada oldukça zordur. Diğer taraftan, insanın insana duyduğu güven de filmde önemli bir yer tutar. Engelliler okulunda yaşanan zorbalıklar, sancılı baba-oğul ilişkileri, müfettişin gelişiyle Musa’nın ortaya çıkardığı gerçekler ve filmin sonlarına doğru başka bir yere kaçmaya dair bir anekdot söz konusudur.
Filmde soru işareti olarak gördüğüm noktalardan biri, Muzaffer’in Musa’ya olan sabrının taşmasının nedeninin Musa’nın okula geç kalması değil de kızı Nergis’le birlikte olması üzerine kurulmuş olması. Bu durum bende bir soru işareti oluşturmadı değil. Bunun dışında, Musa’nın Nergis’le kaçması üzerine de bir soru işaretim var. Muhtemelen bu yön açık uçlu bırakılmış olabilir. Netlik kazanmış olsa bile, filmin sonu biraz daha uzatılabilirdi. Her neyse, bunun dışında ciddi bir itirazım yok. Senaryo sert ve gerçekçi; aynı zamanda oldukça iyimser ve düşündürücü.
Filmin sinematografisi de senaryosu kadar güçlü. Film, anlattığı sert hikâyeyi desteklemekle kalmayıp görselliği de en az hikâye kadar sert bir dilde kurabiliyor. Elazığ’ın sert manzarası, terk edilmiş madenin verdiği masumiyet hissiyle birleştiğinde ortaya zıt kutuplara sahip ama izleyiciyi içine çekebilen görüntüler çıkıyor. Bu noktada sanat yönetmenliğinden de söz etmek gerekiyor; iç içe geçmiş ve birbiriyle çelişen zıtlıkların arkasında sanat yönetmeninin büyük payı var. Okulda, madende ve taşranın karanlık köylerinde hep terk edilmişlik hissi veren bir atmosfer mevcut. Zaten filmde Musa’nın sürekli kaçıp tavşanlara sığınması da yaşamak istediği masumiyeti ve sevgiyi, aynı zamanda terk edilmişliğini yansıtıyor.
Tavşan İmparatorluğu: Haksızlıklarla Dolu Bir Büyüme Hikayesi
Bu arada, sinema perdesiyle ilgili son olarak bir not düşmek istiyorum. Bu notu CinemaPink yetkililerine ulaştırmak ve seyircileri uyarmak amacıyla yazıyorum. Filmi Taksim’de bulunan İstiklal AVM’deki CinemaPink salonunda izledim. Normalde gitmeyi tercih etmediğim CinemaPink salonunda projeksiyondan ve perdeden yansıyan pembemsi tonlar, film izleme keyfimi ciddi şekilde kaçırdı. Bana kalırsa, film gösterimi yapılmadan önce CinemaPink’teki projeksiyonların tek tek kontrol edilmesi gerekiyor. Ayrı bir not olduğu için ayrıca bir parantez açmak istedim.
Erkan Oğur’un müzikleri ise adeta filme bir elbise gibi dikilmiş. Her bir nota, her bir melodi filme öylesine bir güzellik katmış ki ortaya hayranlıkla dinlenebilecek müzikler çıkmış. Zaten Erkan Oğur işin içindeyse, film müziklerinin büyüsü daha izlenmeden bile hissedilebilir. Az ama öz kullanılan müzikler, çocuğun iç sesini dinliyormuş hissi veriyor ki bu çok önemli.
Sermet Yeşil ve Kubilay Tunçer, filmde bulanıklaşan iyi ve kötüyü çok başarılı bir şekilde harmanlamış. Alpay Kaya, filmdeki rolüyle oldukça güçlü bir performans sergilemiş. Parantez açmak gerekirse, Musa’nın çocukluğunu yaşayamadan büyümesi ve hiç bürünmek istemediği rollere zorlanması üzerinden toplum, sakin ama acımasız bir biçimde eleştirilmiş. Öte yandan, sakatlık taklidini isteksizce sürdürmek zorunda kalan ve rolde kapana kısılmış Nergis’i canlandıran Perla Palamutçuoğulları da Alpay Kaya gibi oldukça sağlam bir oyunculuk ortaya koymuş.
Tavşan İmparatorluğu: Haksızlıklarla Dolu Bir Büyüme Hikayesi
Uzun lafın kısası, Tavşan İmparatorluğu dünyanın çocuklara ne kadar acımasız olabileceğini; belki de hiç yaşanamayacak bir çocukluğu yaşayabilmek için isyan ederek büyümek zorunda kalacağımızı anlatıyor. Claudia Becerril Bulos’un puslu, soğuk ama ilgi çekici sinematografisi; Erkan Oğur’un yüreği ısıtan melodileri; Alpay Kaya ve Perla Palamutçuoğulları’nın temiz kalpli karakterleriyle, bu yıl izlediğim en enteresan filmlerden biri oldu.
Puan: 8/10
