Sarı Tebessüm: Aşk, Arzu ve İhanet
Sarı rengi nedir? Psikolojiye göre sarı, mutluluk, neşe ve sevgiyi çağrıştırmaktadır. Ancak aynı zamanda kaygıyı ve mantığı da temsil eder; birazdan bahsedeceğim filmde de görüldüğü gibi ihanetin rengidir. Yani kısacası oldukça karmaşık bir renkten söz ediyoruz.
Seçkin Yaşar’ın 1992’de çektiği ilk filmi Sarı Tebessüm, bizi sevgiye, arzuya, ihanete ve kaygılara dair çarpıcı bir hikâyeyle karşılıyor. Yönetmenliğini Seçkin Yaşar’ın yaptığı, senaryosunu ise İzzet Yaşar ile birlikte yazdığı film; entelektüel birikimi oldukça yüksek olan Eda ve İdris adlı evli çiftin, düşünsel açıdan uyumlu olmalarına rağmen cinsel hayatlarında yaşadıkları mutsuzluğu ve sonunda Eda’nın iktidarsız ve alkolik olan kocasını aldatmasını anlatıyor.
Başrollerinde Şahika Tekand, Levent Özdilek ve Mahir Günşıray’ın yer aldığı film, 1993 yılında Ankara Film Festivali’nde Mevlüt Koçak’a En İyi Kurgu, İzzet Yaşar ile Seçkin Yaşar’a ise En Umut Vadeden Senarist ödüllerini kazandırmıştır. Doku Film ve Show TV’nin (90’lı yıllarda televizyon kanallarının film yapımlarına destek verdiğini de not düşmek gerekir) ortaklığıyla çekilen bu filme gelin, hikâyesi üzerinden bir bakış atalım.
Arzunun Sevgiyi Geçtiği An
Bir resim galerisi sahibi olan Eda ile bir şair olan İdris, birbirine uyumlu görünen tam bir entelektüel çifttir. Ancak buna rağmen cinsel hayatlarında mutsuzdurlar; çünkü İdris son derece iktidarsız ve alkoliktir. Kocasının yurt dışı ziyaretini fırsat bilen Eda, bir dost eğlencesinde yakınlaştığı arkadaşı Erdal ile birlikte olarak gitgide kendisini tensel bir ilişkiye kaptırır.
Eda’nın hayatı daha mutlu bir hâl almasına rağmen yaptığı ihanetin vicdani baskısıyla boğuşur. Erdal’ı bırakamaz; ancak İdris’e olan sevgisi de bitmez. Üç tarafın bulunduğu bu oyunda, taraflardan biri daha fazla pay istemektedir.
Sarı Tebessüm: Aşk, Arzu ve İhanet
Sevgi Sadakatse, Arzu Mazoşist midir?
Filmin bu kadar ses getirmesinin sebebi, 90’lı yıllarda çekilen filmlere kıyasla oldukça cesur sahnelere sahip olmasıdır. Filmde gördüklerimiz ne abartılmakta ne de küçümsenmektedir. İkisinin ortasında kalan; dengeli ama derinlikli bir anlatım söz konusudur. Zaten filmin temel derdi şudur:
“İster entelektüel olsun ister milyoner, bu dünyada aşk, cinsel haz ve mazoşizm her zaman vardır. Önemli olan, bu aşkın, arzunun ve zevkin etkilerini sorgulamaktır.”
Kendi adıma konuşacak olursam filme dair sorum şudur: Sevgi sadakatse, arzu mazoşizm midir? Bana kalırsa bu meseledeki mazoşizm, arzunun kendisinden değil; evliliğin zedelenmesi ve ihanet korkusu üzerinden yaşanmaktadır. Öte yandan Eda, İdris’e ihanet etme korkusuna rağmen Erdal’a yönelme isteğini bastıramaz. Çünkü burada söz konusu olan aşk değil; acı ve hazdır.
Estetik ve Görsellik
Film, sanatın merkezde yer aldığı bir hikâye anlattığı için anlatısını sanat eserleri üzerinden değerlendirmek gerekir. Ali Dirier, Esad Tekand ve Mete Özgencil tarafından hazırlanan sanat eserleri, filmde her ne kadar kusursuz olmasa da estetik ve sanat yönetmenliği açısından özgün bir atmosfer yaratmaktadır. Yakın ve orta plan çekimlerin ağırlıklı olarak kullanıldığı film, görsel dil açısından oldukça kabul edilebilir bir seviyeye ulaşmayı başarmıştır.
Sarı Tebessüm: Aşk, Arzu ve İhanet
Tekinsiz Müzikler ve Oyunculuklar
Müzikotek ekibinin hazırladığı tekinsiz ve soğuk tınılara sahip müzikler, Attila Özdemiroğlu’nun Anayurt Oteli filmi için bestelediği müziklerdeki huzursuz edici atmosferi hatırlatmaktadır. Başta, film boyunca aynı müziğin tekrar edeceğini düşünmüştüm; ancak böyle bir durum söz konusu değil.
Şahika Tekand, filmde hem güzel hem de yarı soğukkanlı bir karakteri son derece başarılı bir şekilde canlandırmıştır. Mahir Günşıray ve Levent Özdilek ise birbirlerinden oldukça farklı tonlarda performans sergilemelerine rağmen; alt metinleri, jest ve mimikleriyle sade ama akılda kalıcı bir oyunculuk ortaya koymuşlardır. Ayrıca Güner Özkul, Ece Uslu, Orhan Alkaya ve Suna Selen gibi güçlü oyuncuları da anmadan geçmemek gerekir.
Son Sözler
Toparlamak gerekirse Sarı Tebessüm, 90’lı yılların Türk sineması koşulları düşünüldüğünde oldukça cüretkâr bir filmdir. Günümüz filmleriyle kıyaslandığında bile hâlâ bu filmden daha cesur bir yapım görmek zordur. Hatta geçtiğimiz yılın en kötü filmi olarak değerlendirdiğim Babygirl’den katbekat daha iyi olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.
Oyunculukları, hikâyesi ve sanatla iç içe anlatımıyla bu film, sıradan bir aşk hikâyesinin çok ötesine geçmektedir. Türk sinemasında farklı ve cesur yapımlar görmek isteyenler için Sarı Tebessüm, MUBI’de izleyicisini bekliyor.
Puan: 8,2/10
